آزاد خان را كه با يأس و نوميدى مىجنگيدند ، درهم شكست و اين پيروزى ، اساس قدرت و سلطه‌ى خان را در شمال ايران استحكام بخشيد و از آن پس آزاد خان از صحنه‌ى سياست ايران خارج گرديد ( 1169 هجرى قمرى ) . جنگ سوم با خان زند خان قاجار پس از غلبه‌ى قطعى بر آزاد خان افغان قواى خود را براى نابود كردن قدرت زنديه تجهيز نمود و از جمله عده‌اى از جنگجويان افغانى را به خدمت خود پذيرفت و تلفات سپاه را با استخدام افراد داوطلب از ايلات افشار و خمسه جبران كرد و عازم فارس شد . زيرا كريمخان شيراز را به پايتختى خود برگزيده و آن شهر را براى مقابله با حريف خود مناسب‌تر ديده بود . سپاهيان قاجار از راه آباده و ممسنى و دشت ارژن كه در جنوب شيراز واقع است ، عزيمت كردند و در دشت ارژن يكى از خوانين لارستان با تفنگچيان خود به اردوى قاجار ملحق شد و سپاه قاجار به شيراز حمله بردند . ولى كريمخان آن شهر را در برابر حملات قاجاريه براى دفاع آماده كرده بود و در طول محاصره‌ى شهر دسته‌هاى سپاه زنديه از اطراف به اردوى قاجاريه حمله مىبردند و چون تهيه‌ى آذوقه براى خان قاجار غيرممكن گرديد ، نگرانى و اضطراب در اردو ايجاد شد و در آن ميان جنگجويان افغانى كه رفتار توهين‌آميز خان را نسبت به سردار خود غير قابل تحمل مىديدند به اردوى زنديه پيوستند و شكست بر خان وارد آمد و قسمتى از مهمات جنگى و تجهيزات اردوى او به دست سپاه زنديه افتاد ( 1171 هجرى قمرى ) . اين لشكركشى علاوه بر آنكه روحيه‌ى سپاه قاجار را متزلزل ساخت ، موجب بروز نارضايى ميان سران سپاه گرديد و حتى بستگان و نزديكان خان نيز از سرزنش و ملامت او خوددارى نكردند و بدين‌ترتيب پايه‌ى قدرت جنگى محمد حسن خان سست گرديد و همين‌كه سپاهيان زند به سردارى شيخ على خان زند كه دنبال قاجاريه در حركت بودند به تهران رسيدند ، مجددا محمد حسن خان در گرگان متحصن شد و وضع اين جنگ به سرعت تغيير كرد . هنگامى كه سردار زند در تهران بود خان قاجار دامغان را كه راه نفوذ سپاه دشمن به گرگان بود در محاصره انداخت ولى شيخ على خان از راه فيروزكوه به سارى حمله برد و آن شهر را متصرف شد و روى به گرگان نهاد . خان قاجار دامغان را رها كرد و عازم گرگان شد تا از آخرين پايگاه جنگى خود دفاع كند و در نزديكى اشرف مازندران با سپاه زنديه روبه‌رو شد و شكست خورد و با يأس و نوميدى به طرف گرگان روى آورد .